Mailformulier   Sitemap  

Menu

In Hoc Signo Vinces!

Home > Martyrologium > Lucas evangelist - 18 oktober

Lucas evangelist - 18 oktober

14e eeuwse Griekse icoon van Lucas

Lucas was waarschijnlijk van heidense afkomst. Na zijn bekering werd hij de metgezel van de apostel Paulus. In overeenstemming met diens prediking schreef hij zijn evangelie. In een ander werk, de Handelingen van de Apostelen, gaf hij een beeld van de Kerk in haar beginperiode: hij beschreef daarin de voornaamste gebeurtenissen tot aan Paulus' eerste verblijf in Rome.

In een homilie over het evangelie sprak paus Gregorius de Grote († 604): «Terecht staat er: Hij ‘zond hen twee aan twee voor zich uit naar alle steden en plaatsen waarheen Hijzelf van plan was te gaan’ (Lc 10,1). Immers, de Heer volgt hen die Hem verkondigen: de verkondiging komt het eerst en daarna komt de Heer in onze geest wonen. Eerst komen de woorden om ons aan te sporen en door die woorden neemt de geest de waarheid in zich op. Daarom zegt Jesaja tot deze verkondigers: ‘Baant voor de Heer een weg, maakt rechte paden voor onze God’ (Jes 40, 3). Daarom ook zegt hun de psalmist: ‘Baant Hem een weg, die opstijgt boven de ondergaande zon’ (Ps 68 (67), 5 - Vulg.)». Daarmee beschrijft hij precies de grote verdienste van Lucas: door zijn verkondiging van het Evangelie is de Heer in onze geest komen wonen.

De geschriften van deze evangelist tonen diens grote heiligheid. Lucas was uit Antiochië, de metropool van Syrië, een stad met grote roem om zijn ligging, handel, omvang, om het aantal inwoners en hun beschaving, kennis en wijsheid. De scholen daar waren de beroemdste in Asia, en zij brachten grote meesters voort in kunst en wetenschap. Daar genoot Lucas vorming in zijn jeugd, en door te reizen naar Griekenland en Egypte verdiepte hij die. Hiëronymus schrijft dat hij zeer kundig was in zijn vak. Aangezien Paulus hem ook zijn geliefde arts noemt (Kol 4,14), mogen we aan nemen dat hij dat vak is blijven uitoefenen.

Behalve zijn medische vaardigheden, worden hem ook artistieke vaardigheden toegedicht. Het Menologion van keizer Basilius, uit 980, Nicephoros (2 Lib. ii. c. 43), Metaphrastes en andere moderne Grieken die door Gretzer in zijn studie worden genoemd, spreken van zijn schilderkunst en de vele schilderingen van Christus en Maria die hij heeft nagelaten. Hoewel deze auteurs niet zeer gezagvol zijn, moet toch gezegd worden dat -met voorbehoud- zij toch bijzondere anecdoten verhalen. Dit detail bijvoorbeeld, dat ook wordt gevonden bij Theodorus Lector (3 Lib. i. pp. 551, 552), die leefde in 518, dat een schildering van Onze Lieve Vrouw vervaardigd door Lucas naar Jerusalem werd gestuurd naar keizerin Pulcheria. Zij liet hem plaatsen in de kerk van Hodegorum die zij liet bouwen ter ere van Maria in Constantinopel. Bovendien is een oude inscriptie gevonden in een gewelf nabij de kerk Santa Maria in Via Lata in Rome, waar staat vermeld dat daar een schilderij was aangetroffen van de Maagd Maria, "één van de zeven die door de heilige Lucas zijn geschilderd". Drie of vier van deze schilderingen zijn nog steeds te zien; de belangrijkste is die door paus Paulus V (1605-1621) is geplaatst in de Capella Borghese in de Santa Maria Maggiore (afbeelding hierboven).

Chronologie

 
top
Laatste update: